LetsWords

Bài viết

Cách biến từ vựng tiếng Anh bị động thành chủ động

Nhận ra từ tiếng Anh nhưng không dùng được? Cách dùng từ không mắc lỗi qua một ví dụ: tự nhớ lại, phân tích trong LetsWords và ôn tập ngắt quãng.

Bạn nhận ra make progress khi đọc và chọn đúng cụm này trong bài tập mà không chút khó khăn. Nhưng khi đồng nghiệp hỏi báo cáo đến đâu rồi, trong đầu bạn bật ra câu “nhóm mình làm được một bước tiến lớn rồi”, và bạn nói: We did a big progress. Đó chính là khoảng cách giữa vốn từ bị động và vốn từ chủ động: từ thì quen, nhưng bạn chưa dùng được. LetsWords giúp bạn lấp khoảng cách này. Bạn tự nhớ ra cụm từ mà không cần gợi ý rồi đặt câu với nó. Phần luyện từ vựng chỉ ra lỗi về cách dùng từ và ngữ pháp, đề xuất cách sửa và giải thích vì sao, còn ôn tập ngắt quãng giúp bạn nhớ chắc cụm từ. Dưới đây là toàn bộ quá trình, qua đúng một cụm từ.

Bài tập miễn phí giúp bạn hiểu cụm từ

Nếu bạn đến đây sau một bài tập miễn phí, bước đầu tiên đã xong. Bài tập miễn phí của LetsWords có hơn 1.500 cách diễn đạt trong tám chuyên mục, không cần đăng ký. Mỗi mục đều có nghĩa, cấu trúc, ví dụ, lỗi thường gặp và bài tập có kiểm tra đáp án. Chẳng hạn, chuyên mục “Cụm từ cố định” giải thích theo cách đó các cụm với make, take, get, keep và các tính từ đi với giới từ.

Nhờ vậy bạn hiểu cụm từ. Nhưng trong bài tập, đáp án nằm sẵn giữa các lựa chọn: ở trang make progress, bạn chỉ cần chọn giữa made và did. Khi viết email cho đồng nghiệp, chẳng có lựa chọn nào cả. Bước tiếp theo là tập tự nhớ ra cụm từ và dùng nó cho đúng. Phần luyện từ vựng của LetsWords giúp bạn làm được điều này.

Nhớ ra cụm từ mà không cần gợi ý

Khi ôn tập trong LetsWords, bạn thấy nghĩa bằng tiếng Việt: “tiến bộ, tiến triển”. Cụm từ tiếng Anh thì bạn phải tự nhớ ra. Nếu bí, bạn có thể mở gợi ý riêng.

Đây là chủ động nhớ lại, active recall. Chọn một từ trong hai phương án thì dễ. Tự lấy nó ra từ trí nhớ mới là việc bạn cần làm khi trò chuyện hay viết tin nhắn, email: ở đó không có gợi ý nào.

Tự đặt câu với cụm từ

Đã nhớ ra make progress, giờ hãy dùng nó: viết một câu về tình huống có thật trong công việc hoặc cuộc sống của bạn. Chẳng hạn, bạn muốn báo với đồng nghiệp: “Báo cáo của nhóm đã tiến triển đáng kể: phần mở đầu và phần kết quả đã xong.” Nếu chưa nghĩ ra ý, công cụ gợi ý của LetsWords sẽ đưa ra một câu tiếng Việt với độ khó bạn chọn để bạn diễn đạt bằng tiếng Anh.

Bạn vừa nhớ ra cụm từ, nhưng trong một câu dài, lối nghĩ tiếng Việt “làm được một bước tiến lớn” lại kéo bạn về do. Lần thử đầu tiên:

We did a big progress on the report: the introduction and the results are ready.

Thẻ từ sẽ không chỉ ra lỗi này: bản thân cụm từ bạn đã nhớ đúng. Lỗi chỉ lộ ra khi bạn tự đặt câu.

Ví dụ phân tích trong LetsWords: một câu, bốn chỗ sửa

LetsWords có phân tích ngắn và phân tích chi tiết. Đây là những gì bản chi tiết cho bạn thấy.

Cần sửa gì.

  • did → made. Với progress, động từ đi kèm là make. Chữ “làm” trong tiếng Việt không giúp được gì ở đây: nó dịch được cả make lẫn do. Bạn có thể luyện sự khác nhau này ở bài make hay do.
  • Thừa mạo từ a. Với nghĩa này, progress là danh từ không đếm được, như hướng dẫn ngữ pháp Cambridge chỉ rõ, nên không dùng a.

Cách nói chính xác hơn.

  • big → significant. Để nói mức độ với progress, người bản ngữ thường dùng good, great hoặc significant. Big progress nghe không quen tai, còn significant diễn đạt đúng chữ “đáng kể” trong ý của bạn.
  • the results → the results section. The results là chính kết quả công việc. Thứ đã xong là một phần của báo cáo, nên cần the results section.

Bản đã sửa:

We made significant progress on the report: the introduction and the results section are ready.

Ý vẫn là của bạn. Chỉ có cách kết hợp từ, mạo từ và độ chính xác thay đổi. Giờ bạn không chỉ có nghĩa dịch của một từ, mà có một cấu trúc dùng được ngay: make progress on + dự án. Phần kiểm tra tính đến mục tiêu của bạn: với tiếng Anh thông dụng, trọng tâm là cách dùng thực tế; với luyện thi, còn xét thêm từ vựng phù hợp cho bài viết.

Đưa cụm từ vào tình huống mới

Một câu đúng chưa biến cụm từ thành vốn từ chủ động. Hãy dùng nó trong câu mà thì, giới từ và ý nghĩa đều thay đổi:

The town is making progress towards safer cycling routes.

Giờ là is making: quá trình đang diễn ra. Thay cho on và một dự án là towards và một mục tiêu.

Hãy kiểm tra cả ranh giới nghĩa:

We made progress on the application.

We met the application deadline.

Câu đầu không có nghĩa là hồ sơ đã được nộp: công việc mới chỉ tiến triển. Câu thứ hai cho biết bạn đã kịp hạn. Phân tích của LetsWords kiểm tra cả điều này: cụm từ có khớp với ý câu của bạn không. Sự khác biệt này cũng được giải thích ở trang meet a deadline.

Bạn thử xem: nhóm đã xong hai trong năm phần, một tuần nữa phải nộp báo cáo. Hãy cập nhật tiến độ mà không nói rằng mọi thứ đã xong. Một đáp án có thể là:

We have made good progress on the report, but we still need to write three sections.

Cụm từ quay lại trong ôn tập

Ôn tập ngắt quãng đưa make progress trở lại ở những buổi học sau, dựa trên việc trước đó bạn làm tốt đến đâu. Bạn lại thấy nghĩa, nhớ ra cụm từ và viết một câu mới, chẳng hạn về việc học tiếng Anh của mình:

I’m making steady progress with my English: I can now explain a problem to a colleague without switching languages.

Nếu lỗi cũ quay lại, phần phân tích sẽ chỉ ra ngay, và bạn củng cố cách sửa trên một ví dụ mới.

Vì sao cách này hiệu quả

  • Chủ động nhớ lại. Trong thí nghiệm của Karpicke và Roediger, những từ sinh viên tiếp tục tự nhớ lại được ghi nhớ tốt hơn hẳn sau một tuần so với những từ họ chỉ đọc lại. Trong LetsWords, lần nào bạn cũng tự nhớ ra cụm từ tiếng Anh từ nghĩa, chứ không nhận ra nó giữa các lựa chọn.
  • Ôn tập ngắt quãng. Tổng quan của Cepeda và cộng sự tập hợp các nghiên cứu về việc phân bố buổi học theo thời gian ảnh hưởng thế nào đến khả năng nhớ lại sau này: ôn có khoảng cách hiệu quả hơn học dồn một mạch. Trong LetsWords, cụm từ quay lại ở những buổi sau, không dừng lại ở một bài học.
  • Tự dùng từ khi viết. Trong các thí nghiệm của Hulstijn và Laufer, người tự viết bài với từ mới nhớ từ tốt nhất. Người điền vào chỗ trống nhớ kém hơn, còn người chỉ đọc nhớ kém nhất. Trong LetsWords, bạn tự viết với từng cụm từ, và phần phân tích cho thấy cần sửa gì và vì sao.

Ai nên luyện theo cách này

Tiếng Anh cho công việc và cuộc sống. Học những từ gặp trong email, tin nhắn, công việc và khi đọc: thêm chúng vào bộ sưu tập riêng hoặc bắt đầu với các bộ có sẵn về cụm từ cố định, cụm động từ và thành ngữ. Viết về tình huống của bạn: báo cáo, cuộc họp, email gửi khách hàng. Muốn tư duy bằng tiếng Anh, hãy chọn giải thích bằng tiếng Anh và chỉ mở bản dịch khi cần. Nếu bạn đang học từ bằng thẻ, trong LetsWords bạn vẫn giữ việc tự nhớ lại và ôn tập ngắt quãng, lại có thêm phần phân tích cách dùng từ và ngữ pháp. Xem thêm trong bài so sánh thẻ từ và luyện chủ động.

IELTS. Hãy bắt đầu với từ vựng luyện thi, từ vựng học thuật và các cách diễn đạt. Phần kiểm tra tính đến mục tiêu thi, nên ngay trong một câu bạn đã luyện cách dùng từ chính xác, thứ được chấm theo tiêu chí Lexical Resource. Vẫn make progress ấy, dùng được cả trong Task 2:

Many governments have made considerable progress in reducing air pollution, but traffic congestion remains a serious problem in large cities.

Bước tiếp theo là IELTS Writing trong LetsWords. Từ một câu, bạn chuyển sang một đoạn của bài trả lời và luyện theo tiêu chí còn yếu, rồi đến bài Task 1 hoặc Task 2 hoàn chỉnh với phân tích chi tiết theo bốn tiêu chí. Có hàng trăm đề cho cả Academic và General Training.

Bắt đầu từ đâu

Đi từ nhận ra đến dùng được: bạn nhớ lại cụm từ theo nghĩa, đặt câu với nó, LetsWords chỉ ra lỗi, giải thích bằng tiếng Việt và đưa cụm từ quay lại trong phần ôn tập cho đến khi nó thành vốn từ bạn dùng hằng ngày. Khi vào LetsWords, bạn trả lời vài câu hỏi về mục tiêu và trình độ, và LetsWords chọn bài luyện phù hợp. Trước khi thanh toán, bạn có thể dùng thử phần phân tích câu.

Bắt đầu luyện từ vựng trong LetsWords để dùng được cả những từ mà giờ bạn mới chỉ nhận ra.

Bắt đầu luyện từ vựng

Luyện tiếng Anh theo trình độ và mục tiêu của bạn. Nhận bản sửa và lời giải thích dễ hiểu cho từng lỗi.