Ekonomi ve para, IELTS’te pek çok biçimde karşınıza çıkar. Writing Task 2’de devletin eğitime mi yollara mı daha çok para ayırması gerektiği, zenginlerin vergisini artırmanın adil olup olmadığı, gelir uçurumunun neden büyüdüğü veya insanların ihtiyaçlarından fazlasını almasının sonuçları sorulabilir. Speaking Part 3’te gençlerin para yönetmeyi bilip bilmediği ve ülkenizde yaşam maliyetinin nasıl değiştiği tartışılır.
Bu konudaki dikkat çekici hata bazen tek bir parçacıktan gelir: the economy grew up. İnsanlar yetişkin olurken grow up kullanılır; ekonominin sayısal olarak büyümesi ise yalnızca grow ile anlatılır. Ekonomik büyüme yazısındaki fazladan up, bir ülke ekonomisini sanki büyüyüp yetişkin olan biri gibi gösterir. Prices are expensive, spend money for ve an economical crisis de bu konunun diğer tuzaklarıdır.
Aşağıda Band 7 düzeyinde kullanıma örnek olan 28 collocation, yaygın hatalar ve LetsWords’ün yazdığınız bir cümleye verdiği geri bildirim örneği bulunuyor. İşler, kariyer ve maaşlar ayrı iş ve kariyer kelimeleri sayfasında; diğer konular konulara göre IELTS kelimeleri rehberinde.
Ekonomi ve parayla ilgili kelimeler ve collocation’lar
Büyüme ve daralma
| İfade | Anlamı | Örnek |
|---|---|---|
| economic growth | ekonominin ürettiği toplam miktarın artması | Economic growth does not automatically benefit everyone. |
| boost the economy | ekonomiyi güçlendirmek, canlandırmak | Lower interest rates are often used to boost the economy. |
| a thriving economy | çok iyi işleyen, gelişen ekonomi | A thriving economy attracts skilled workers from abroad. |
| an economic downturn | ekonominin zayıfladığı dönem | Small businesses are the first to suffer in an economic downturn. |
| go into recession | ekonomik durgunluğa girmek | When a country goes into recession, consumers stop spending. |
| raise living standards | insanların yaşam koşullarını iyileştirmek | Trade has raised living standards in many developing countries. |
| in the long run | uzun vadede | Investment in education pays off in the long run. |
Fiyatlar ve yaşam maliyeti
| İfade | Anlamı | Örnek |
|---|---|---|
| the cost of living | temel ihtiyaçlar için gereken para, yaşam maliyeti | The cost of living in capital cities has risen faster than incomes. |
| rising prices | sürekli yükselen fiyatlar | Rising prices hit pensioners hardest. |
| high inflation | fiyatların hızla yükselmesi | High inflation quickly wipes out people’s savings. |
| can’t afford to | bir şeyi yapmaya yetecek parası olmamak | Many young couples can’t afford to buy a home. |
| disposable income | vergi sonrasında harcamaya veya tasarrufa ayrılabilen gelir | Tax cuts leave households with more disposable income. |
| make ends meet | gelirle temel giderleri karşılayabilmek, geçimini sağlamak | Even families with two incomes sometimes struggle to make ends meet. |
| purchasing power | parayla ne kadar mal veya hizmet alınabildiği | Inflation reduces the purchasing power of ordinary wages. |
Vergiler ve kamu harcamaları
| İfade | Anlamı | Örnek |
|---|---|---|
| raise / cut taxes | vergileri artırmak / azaltmak | Cutting taxes is popular, but it leaves less money for schools. |
| tax revenue | devletin vergilerden topladığı gelir | Tax revenue from tobacco could be spent on healthcare. |
| public spending | devletin yaptığı harcamalar | Public spending on infrastructure creates jobs in the short term. |
| taxpayers’ money | vergiler yoluyla toplanan kamu parası | Taxpayers’ money should not be wasted on prestige projects. |
| allocate funds to | bir amaca ödenek ayırmak | The government should allocate more funds to public libraries. |
| a budget deficit | devletin gelirinden daha fazla harcama yapması sonucu oluşan açık | Borrowing heavily can lead to a growing budget deficit. |
Eşitsizlik ve kişisel mali durum
| İfade | Anlamı | Örnek |
|---|---|---|
| the gap between rich and poor | toplumsal grupların varlığı arasındaki fark | The gap between rich and poor has widened in many countries. |
| income inequality | insanların gelirleri arasındaki eşitsizlik | Income inequality can weaken trust in public institutions. |
| live in poverty | yoksulluk içinde yaşamak | Millions of children still live in poverty. |
| lift people out of poverty | insanların yoksulluktan çıkmasını sağlamak | Economic growth has lifted millions of people out of poverty. |
| consumer spending | insanların mal ve hizmetlere harcadığı para | Consumer spending usually rises before the holidays. |
| save for the future | gelecekte kullanmak için para biriktirmek | Few young people save for the future when rents are so high. |
| get into debt | borçlanmaya başlamak | Easy credit makes it all too easy to get into debt. |
| financial security | kendini güvende hissettirecek yeterli maddi kaynağa sahip olmak | Owning a home gives many families a sense of financial security. |
Sık yapılan hatalar
1. The economy grew up kullanmak
The economy of my country grew up by 3% last year.
My country’s economy grew by 3% last year.
Grow up, insanların yetişkin olmasını anlatır. Bir şeyin zamanla ortaya çıkıp gelişmesi için de kullanılabilir: a town grew up around the port. Fakat sayısal artışı anlatan kalıp değildir. Ekonomi grows; fiyatlar ve gelirler rise veya bağlama göre grow ile anlatılır. Değişimin miktarı by ile belirtilir.
2. Prices are expensive kullanmak
Prices for housing are very expensive in my city.
Housing is very expensive in my city. / House prices are very high in my city.
Expensive, satın alınan şeyleri veya pahalı yerleri niteler. Fiyatlar ise high ya da low olur. Price ile cost arasındaki ayrım price vs cost alıştırmasında açıklanıyor.
3. Spend money for kullanmak
The government should spend more money for public transport.
The government should spend more money on public transport.
Pay for veya money for kalıplarından yola çıkarak for seçmek kolaydır; ancak spend ile kullanılan yapı farklıdır. Para veya zamanı bir şeye harcamak on ile anlatılır: spend money on, spend time on. Spend money alıştırmasıyla pekiştirebilirsiniz.
4. Economic ile economical ayrımı
Many countries are facing an economical crisis.
Many countries are facing an economic crisis.
Economic, ekonomiyle ilgili demektir. Economical ise para veya kaynak tasarrufu sağlar: an economical car. An economical crisis yazarsanız krizden sanki bütçe dostu bir seçenekmiş gibi söz etmiş olursunuz. Ayrıntılar economic vs economical alıştırmasında.
LetsWords bu hataları nasıl açıklar?
Tablodaki kelimeleri tanımakla onları yazarken doğru kullanmak aynı beceri değildir. LetsWords’te bir çalışma şöyle ilerler.
The cost of living ifadesini tekrar ediyorsunuz. LetsWords, seçtiğiniz çeviri dilinde anlamını gösteriyor. İngilizce ifadeyi hatırlayıp ülkeniz hakkında yazıyorsunuz:
Last year the cost of life grew up, and many families can’t make ends meet.
LetsWords’ün ana dilinizde verdiği geri bildirim iki hatayı açıklıyor:
- the cost of life → the cost of living: yaşam maliyetini anlatan yerleşik ifade living ile kurulur;
- grew up → rose: grow up burada yanlış anlamı çağrıştırır. Maliyet ve fiyat artışı için rise veya go up kullanılır.
Last year the cost of living rose, and many families now can’t make ends meet.
Birkaç gün sonra ifade tekrar gelir. Bu kez örneğin gençler ve para hakkında bir Speaking yanıtında kullanırsınız. Listedeki bir kalıbı hafızadan çağırıp doğru cümleye yerleştirmeyi öğrenirsiniz.
Hatalarınızı açıklayan geri bildirimle çalışmaya başlayın
Kayıtta hedefinizi IELTS olarak seçer, seviyenizi belirtirsiniz. LetsWords çalışmanızı buna göre düzenler. Geri bildirimi ödeme öncesinde deneyebilirsiniz.
Bu ifadeler Writing Task 2’de nasıl kullanılır?
Sınav biçiminde bir soru:
In many countries, the gap between the rich and the poor is growing. What problems does this cause, and what measures could governments take to reduce it?
Önlemleri ele alan örnek paragraf:
Governments have several tools to narrow the gap between rich and poor. The most direct is the tax system: higher earners could pay a larger share of their income, and the additional tax revenue could fund free childcare and adult education. Such public spending does more than redistribute money; it allows parents on low incomes to work longer hours and gain qualifications that raise their living standards in the long term. Equally important is controlling the cost of living. When rent and energy bills rise faster than wages, even working families struggle to make ends meet, so policies that keep housing affordable may reduce inequality as effectively as direct payments.
İlk cümle paragrafın konusunu belirtiyor. Sonra iki önlem geliyor; her birinin nasıl işleyeceği açıklanıyor: vergi gelir sağlıyor, gelir hizmete dönüşüyor, hizmetler insanlara daha çok kazanma imkânı veriyor. İkinci önlem Equally important ile birinciye bağlandığı için okuyucu düşünceyi kolayca izliyor. Ekonomi kelimeleri kullanılıyor, fakat paragraf terimlerle doldurulmuyor. Anlamı tam karşılayan, yerinde kullanılmış altı collocation, fiscal consolidation gibi terimleri gelişigüzel eklemekten daha ikna edicidir.
Speaking’de nasıl kullanılır?
Bir Part 3 sorusu: Do you think young people today are good at managing money?
Not always, to be honest. Online shopping makes consumer spending almost effortless, and with “buy now, pay later” services it’s very easy to get into debt without noticing. At the same time, I know quite a few people my age who track every expense, because they simply can’t afford to waste money with the current cost of living. So I’d say it depends more on circumstances than on age.
Yanıt iki tarafı da gösteriyor. Önce gençlerin neden kolayca fazla harcama yapabildiği açıklanıyor; ardından at the same time ile karşı örnek geliyor. Son cümle soruyu doğrudan yanıtlıyor.
Ücretsiz alıştırmalar
- economic vs economical: ekonomiyle ilgili olmak ile tasarruflu olmak;
- price vs cost: satıcının istediği fiyat ile sizin katlandığınız maliyet;
- spend money: bir şey almak için para harcamak;
- save money: daha az harcamak veya para biriktirmek;
- make ends meet: sınırlı parayla geçinmek;
- pay off: iyi sonuç vermek veya borcun tamamını ödemek;
- rise vs raise: bir şeyin artması ile bir şeyi artırmak;
- go up: fiyatların ve vergilerin yükselmesi.
Listeden kullanıma geçin
Liste, okurken disposable income ifadesini tanımanıza yardım eder. Kompozisyonda ise ifadeyi hatırlamanız ve uygun yapıya yerleştirmeniz gerekir. LetsWords ile seviyenize uygun IELTS koleksiyonunda çalışın; economic growth veya income inequality gibi ifadeleri koleksiyonunuza ekleyin. İpucundan yola çıkarak ifadeyi hatırlar ve onunla bir cümle kurarsınız. LetsWords hatayı gösterir, nasıl düzelteceğinizi ana dilinizde açıklar ve daha kesin bir ifade önerir. Aralıklı tekrar, ifadeyi doğal biçimde kullanabilmeniz için yeniden gündeme getirir.
Sonra kelimeleri tam bir metinde sınayın. IELTS Writing bölümünde devlet ve harcamalar konusu altında kamu parası ve vergi gelirlerinin nasıl kullanılacağına ilişkin Task 2 soruları bulunur. Tam yanıtınıza dört ölçütün tamamı için, yazdığınız metne dayanan ayrıntılı geri bildirim verilir. Kayıtta hedefiniz ve seviyeniz hakkında birkaç soruyu yanıtlarsınız; LetsWords çalışmanızı buna göre düzenler. Geri bildirimi ödeme öncesinde deneyebilirsiniz. Diğer sınav konuları konulara göre IELTS kelimeleri rehberinde.